Ochrona wysiedleńców z Ukrainy w zw. z konfliktem zbrojnym – właściwe przepisy

DECYZJA WYKONAWCZA RADY (UE) 2022/382 z dnia 4 marca 2022 r. stwierdzająca istnienie masowego napływu wysiedleńców z Ukrainy w rozumieniu art. 5 dyrektywy 2001/55/WE i skutkująca wprowadzeniem tymczasowej ochrony. 

Poręczenie wekslowe (aval) - art. 30 pr.weks.

Odpowiedzialność poręczyciela wekslowego ma charakter abstrakcyjny i bezwarunkowy, jest to odpowiedzialność „samodzielna materialnie, niesubsydiarna, solidarna i w ograniczonym jedynie stopniu uzależniona od zobowiązania głównego” (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 24.11.2009 r. V CSK 129/09 oraz z dnia 13.02.2009 r. II CSK 452/08 a także z dnia 18.11.1970 r. I PR 407/70). 876 kc. i nast. nie mają tu zastosowania. 

Opłaty za pobyt w DPS

Opłata za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszona przez mieszkańca domu, stanowi nie więcej niż 70 % jego dochodu. Co do zasady pozostałą kwotę stanowiącą różnicę pomiędzy kosztem utrzymania w DPS, a opłatą wnoszoną przez zobowiązanego (brak małżonka, wstępnych i zstępnych) winna uiszczać gmina.

Obowiązek przedłożenia w sądzie dokumentu – 248 kpc.

Zgodnie z treścią art. 129 § 1 kpc., strona powołująca się w piśmie na dokument obowiązana jest na żądanie przeciwnika złożyć oryginał dokumentu w sądzie jeszcze przed rozprawą. Należy zaznaczyć, że obowiązek złożenia w sądzie oryginału dokumentu powstaje automatycznie z chwilą zgłoszenia przez stronę przeciwną takiego żądania, a więc bez potrzeby wydawania przez sąd jakichkolwiek rozstrzygnięć w tym przedmiocie. Różni się więc on od obowiązku przedstawienia dokumentu na zarządzenie sądu w trybie art. 248 kpc. W tym ostatnim przypadku obowiązek ten uzależniony jest od decyzji sądu i ma szerszy zasięg podmiotowy, gdyż obejmuje każdego, u kogo określony dokument się znajduje.

Udostępnianie i usuwanie danych osobowych

Przez przetwarzanie danych osobowych rozumie się jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych.

Roboty budowlane wykonywane są wadliwie

Uprawnienia inwestora kształtują się odmiennie w zależności od chwili w której wady przedmiotu robót budowlanych się ujawniły. A wady takie ujawnić się mogą przed, przy albo po odbiorze. Zasadnicze znaczenie ma przypadek, gdy wady ujawniły się przed odbiorem. To przypadek czuwających (aktywnych) inwestorów, którzy ingerują w wykonywanie robót w trakcie ich realizacji.

Przedawnienie roszczeń zleceniodawcy przeciwko spedytorowi o zapłatę przewoźnego

Początek wymagalności dochodzonego roszczenia o zwrot zapłaty przewoźnego przewoźnikowi należy liczyć od dnia, w którym opłata za wykonaną usługę przewozową powinna zostać uiszczona albo gdy zostały wykonane czynności związane z realizacją wysłania przesyłki.

Licencja w prawie autorskim

Licencja w prawie autorskim to umowa o korzystanie z utworu. W braku wyraźnego postanowienia o przeniesieniu prawa, uważa się że twórca udzielił licencji. Jeżeli z umowy nie wynika, że udzielenie licencji nastąpiło nieodpłatnie, twórcy przysługuje prawo do wynagrodzenia.

Umowy zawierane w formie elektronicznej

Obowiązuje tu rozbudowana procedura zawierania tego typu umowy oraz modyfikacja postanowień kodeksowych z art. 384 kc.

Zadośćuczynienie za przekroczenie granicy „miękkiej windykacji”.

Są granice, których wierzycielowi przekroczyć nie wolno (...) działanie firmy windykacyjnej, która wymusza spłatę długu, co do którego dłużnik zgłosi zarzut przedawnienia lub uzna żądanie za bezpodstawne a także nawet wówczas gdy takiego zarzutu nie zgłosi a żądanie jest zasadne lecz uporczywe i wielokrotne jest naruszeniem dóbr osobistych, a konkretnie wolności, miru domowego i prywatności.

Równe traktowanie w wynagrodzeniu jednakowej pracy

Za wykonywanie jednakowej pracy rozumianej jako pracy takiej samej pod względem rodzaju, kwalifikacji wymaganych do jej wykonywania oraz ilości i jakości, przysługuje porównywalne wynagrodzenia (drobne różnice w wynagrodzeniu nie stanowią zróżnicowania w wynagrodzeniu). Jednakowa praca odnosi się nie do nazwy stanowiska, lecz do wykonywanych przez pracowników obowiązków.

Przywrócenie do pracy

Pracownikowi zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, któremu wypowiedziano umowę o pracę w sposób nieuzasadniony lub z naruszeniem przepisów o wypowiadaniu umów o pracę, przysługują alternatywne roszczenia o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne, a jeśli umowa uległa rozwiązaniu - o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie – w zastrzeżonym tylko dla nich terminie zawitym. 

Umowa o podnoszenie kwalifikacji zawodowych

Umowa o podnoszenie kwalifikacji zawodowych stanowi klauzulę autonomiczną. Zawiera elementy konieczne. Może zawierać elementy uzupełniające. Jako element uzupełniający umowa może zawierać zobowiązanie pracownika do pozostawania w zatrudnieniu po ukończeniu podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Sytuacja faktyczna tak zobowiązanego pracownika może kształtować się rozmaicie.

Amortyzacja obligacji kuponowych

Coraz częściej spółki kapitałowe dla urzeczywistnienia określonego zadania gospodarczego poszukują zewnętrznego finansowania. W tym celu decydują się na zasadzie uchwały organu właścicielskiego, na emisję swoich obligacji.

Cash pooling

Coraz częściej banki oferują polskim przedsiębiorcom usługi cash poolingu bądź to wirtualnego (national cash pooling) bądź to rzeczywistego (cash concentration), bądź też ich hybrydę. 

Nieaktualne przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę

Nieaktualność przyczyny wypowiedzenia zachodzi w sytuacji, gdy stanowiące przyczyny wypowiedzenia sporadyczne i mniej istotne uchybienia pracownika miały miejsce wcześniej, a następnie przez dłuższy okres pracuje on nienagannie i w uwzględnieniu okoliczności konkretnej sprawy nie ma podstaw do wnioskowania, że w przyszłości będzie on naruszał obowiązki pracownicze. Okresu tego z góry sprecyzować nie można. Będzie on zależał od całokształtu okoliczności indywidualnej sprawy, w szczególności od wagi przyczyny wypowiedzenia.

  

Nieprawdziwe przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę

Przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie umowy o pracę nie można uznać za prawdziwą, jeżeli z okoliczności konkretnej sprawy wynika, że została ona wskazana w wypowiedzeniu umowy o pracę wyłącznie po to, aby ukryć przyczynę rzeczywistą, której pracodawca nie mógł formalnie powołać ze względu na związane z tym ryzyko uznania jej bezzasadności w toku ewentualnego sporu sądowego z pracownikiem kwestionującym prawdziwość, zasadność lub zgodność z prawem ujawnionych mu przyczyn rozwiązania stosunku pracy.

Zasadne przyczyny wypowiedzenia – inne: odmowa podpisania stosownej umowy,niespełnienie koniecznego warunku zatrudnienia, upadłość

Jako inne przykłady zachowań pracowniczych uznanych przez Sąd Najwyższy za uzasadniające wypowiedzenie stosunku pracy można wskazać:

- odmowę zawarcia konkretnych umów, w tym o współodpowiedzialności materialnej z danym pracownikiem oraz o zakazie konkurencji, przy czym odmowa podpisania przez pracownika umowy o zakazie prowadzenia działalności konkurencyjnej nie jest uzasadnioną przyczyną wypowiedzenia umowy o pracę tylko wtedy, jeżeli przedstawiony przez pracodawcę projekt tej umowy zawiera postanowienia niezgodne z przepisami Kodeksu pracy.

- brak spełnienia koniecznego warunku podjęcia lub utrzymania zatrudnienia, np.: niekaralności, nienagannej opinii (dla strażnika miejskiego); braku prawomocnego skazania za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości - posiadania prawa jazdy; wymaganej specjalizacji;

Zasadne przyczyny wypowiedzenia – likwidacja konkretnego stanowiska pracy

Likwidacja konkretnego stanowiska pracy uzasadnia wypowiedzenie bez potrzeby oceny przez zakład pracy kwalifikacji, stażu pracy i innych okoliczności ochronnych dotyczących zwalnianego pracownika i porównywania go z innymi pracownikami.

Zasadne przyczyny wypowiedzenia – zmniejszenie stanu zatrudnienia (kryteria doboru).

Zmniejszenie stanu zatrudnienia przejawia się w konieczności zwolnienia określonej liczby pracowników lub zwolnieniu pracowników zatrudnionych na stanowiskach pracy ulegających likwidacji. Przeprowadzona reorganizacja powinna mieć taki charakter, że doprowadzi do zmniejszenia zatrudnienia przez przypisanie zadań mniejszej liczbie pracowników (czyli zwiększenie ich obowiązków).

Zasadne przyczyny wypowiedzenia – utrata zaufania

Jako przykłady zachowań pracowniczych uznanych przez Sąd Najwyższy za prowadzące do utraty zaufania przez pracodawcę i uzasadniających wypowiedzenie stosunku pracy można wskazać:

- niemożność porozumienia się i współpracy przełożonego z pracownikiem, wynikającą z ich odmiennej wizji prowadzenia zakładu pracy, wyrażającą się dezaprobatą pracownika dla zmian organizacyjnych i przejawiającą się w sposobie wykonywania obowiązków pracowniczych;

Zasadne przyczyny wypowiedzenia – nienależyte wykonywanie obowiązków pracowniczych

W tej kategorii tj. nienależytego (niestarannego, nieterminowego) wykonywania obowiązków pracowniczych w stosunku do pracowników na stanowiskach kierowniczych i samodzielnych należy stosować ostrzejsze kryteria oceny przyczyn uzasadniających wypowiedzenie.

Zasadne przyczyny wypowiedzenia – realizacja zasady doboru pracowników

Pracodawca, któremu bez wątpienia przysługuje prawo doboru pracowników w sposób zapewniający najlepsze wykonywanie zadań, może zasadnie przewidywać, że zatrudnienie innego pracownika pozwoli mu na osiąganie lepszych efektów pracy.

Konkretność przy określaniu przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę

Konkretność przyczyny wypowiedzenia polega na precyzyjnym wskazaniu tych okoliczności, które są przyczyną wypowiedzenia.

Potencjał osób trzecich w pzp

Posłużenie się zasobami osób trzecich w rozumieniu przepisu art. 26 ust. 2b pzp może mieć miejsce nie tylko na potrzeby wykazania warunków brzegowych udziału w postępowaniu, których niespełnienie skutkuje wykluczeniem z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Wykazanie tych zasobów może przekraczać również i tę bazową granicę udziału w postępowaniu celem zwiększenia atrakcyjności oferty, uatrakcyjnienia jej, czy też uzyskania wyższej pozycji w rankingu wykonawców.

Obowiązek zamawiającego wezwania do złożenia dokumentów w pzp

Na oferencie spoczywa obowiązek dołączenia do oferty pełnej dokumentacji, potwierdzającej spełnienie warunków przetargu. Przepisy art. 87 ust. 1 pzp i art. 26 ust. 4 pzp nie powinny być rozumiane w ten sposób, że w przypadku złożenia do akt dokumentów, z których wynika, iż oferta nie spełnia warunków przetargu, zamawiający ma obowiązek wzywania oferenta do złożenia innych dokumentów, z których wynikałoby, iż takowe warunki zostały spełnione. Wchodzą one w rachubę, jeśli brak jest w ogóle wymaganych dokumentów, nie zaś gdy dokumenty są, lecz wynika z nich, że oferent warunków nie spełnia.

Wadium w formie gwarancji bankowej

W w praktyce pojawiają się dwa zasadnicze problemy: osób wymienionych w gwarancji i chwili jej wystawienia.

Odwołanie od czynności zaniechania odrzucenia oferty najkorzystniejszej

Przepis art. 180 ust. 2 pzp wymienia czynności zamawiającego od jakich przysługuje odwołanie, jeżeli wartość zamówienia jest mniejsza niż kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 pzp. Takimi czynnościami są m.in. wykluczenie odwołującego z postępowania o udzielenie zamówienia (pkt 3), odrzucenie oferty odwołującego (pkt 4), wybór najkorzystniejszej oferty (pkt 6).

Niewykonanie obowiązku najemcy terminowego zwrotu lokalu – wynagrodzenie za bezumowne korzystanie

Jeżeli wynajmujący jest właścicielem rzeczy, do rozliczeń pomiędzy nim a najemcą z tytułu dalszego posiadania rzeczy, znajdą zastosowanie przepisy części rzeczowej kodeksu cywilnego.

Zasada „kupno rozrywa najem”

Najem w polskim kodeksie cywilnym zasadniczo nie ma charakteru rzeczowego („kupno nie rozrywa najmu”). Nie obowiązuje też zasada, że z chwilą zbycia rzeczy nabywca nie jest związany umową najmu wcale (zasada „kupno rozrywa najem” w swej czystej postaci). Jest nią bowiem związany do chwili upływu okresu wypowiedzenia ale określonego nie - w umowie, lecz w ustawie.

Wypowiedzenie terminowej umowy najmu

Terminową umowę najmu można wypowiedzieć, ale tylko w pewnych okolicznościach.

  

Milczące przedłużenie najmu

Stosunek wynikający z terminowego kontraktu najmu ustaje w pierwszej kolejności z upływem oznaczonego tam okresu. Przed jego upływem najem może zostać przedłużony (wyraźnie) i trwać nadal na dotychczasowych warunkach, zaś po jego upływie odnowiony (wyraźnie) tj. zawarty ponownie na dotychczasowych lub zmienionych warunkach. Od wyraźnego przedłużenia (odnowienia) najmu odróżnia się tzw. milczące przedłużenie najmu.

Przedawnienie roszczeń o zwrot nakładów z najmu

Przedawnienia roszczeń o zwrot nakładów (wszelkich nakładów tj. koniecznych i użytecznych) na przedmiot najmu został w sposób szczególny uregulowany w art. 677. Powołany przepis wprowadza dwa wyjątki od wynikających z kodeksu cywilnego ogólnych reguł dotyczących przedawnienia.

Nakłady w postaci ulepszeń przy najmie lokali

Przepisy normujące stosunek najmu określają samodzielnie wszystkie zagadnienia związane z nakładami czynionymi na wynajętą rzecz, w tym kwestię ulepszeń.

Najem – actus contrarius czyli umowne rozwiązanie najmu

Obie strony zawsze mogą doprowadzić do zakończenia stosunku najmu, nawet zawartego na czas oznaczony. Do stosunków najmu mają bowiem zastosowanie ogólne instytucje i zasady dotyczące ustania stosunków zobowiązaniowych. Tak więc, każdy najem może być w dowolnym czasie rozwiązany na podstawie umowy stron (tzw. actus contrarius), zgodnie z zasadą swobody umów (art. 353[1] k.c.). W kwestii skutków umownego rozwiązania umowy panujący pogląd przyjmuje, że strony mogą w zasadzie swobodnie zadecydować, czy ma ono moc wsteczną, czy tylko na przyszłość.